قنيه داد بچهارپاى از اشتر و گاو و گوسفند « 1 » ابن عبّاس گفت : [ أقنى ] اى أرضى بما أعطى ؛ ترا به آنچه داد راضى كرد . و قيل « 2 » : أغنى نفسه عن الخلايق و أقنى الخلايق اليه ؛ خود را از خلقان بىنياز كرد و خلقان را به خود محتاج كرد . اخفش گفت : توانگر كرد و درويش گردانيد . و اوست آن خداى كه آفريدگار و خداوند شعرى است و [ شعرى ] ستارهء است در آخر ثريّا كه او را « مرزم » خوانند و گويند : « مرزم » ديگر است و « شعرى » ديگر ، و شعرى دو است يكى شعراى عبور است كه مجرّه را عبور « 3 » كرد و ديگر شعراى غميصاء كه روشنى نيكو ندارد چشمى را ماند كه ژفگن « 4 » شده باشد و در اباطيل عرب است كه سهيل و شعرى « 5 » بيك جاى بودند سهيل بنجد

--> ( 1 ) - در تفسير ابو الفتوح ( ره ) باضافهء : « مجاهد و حسن و قتاده گفتند : [ أقنى معنى آنست كه ترا خدمتكاران پديد كرد » . ( 2 ) - قائل حضرمى است چنان كه ابو الفتوح ( ره ) تصريح كرده است . ( 3 ) - در تفسير ابو الفتوح ( ره ) : « عبره كرد » و تعبير « عبره كرد » يا « عبر كرد » بجاى « عبور كرد » در آثار نويسندگان قديم فراوان است و از آن جمله صاحب سمط العلى و نسائم الاسحار است كه فراوان در فراوان آن را استعمال كرده است و گويا در مقدّمهء نسائم ببعضى موارد آن اشاره كرده‌ام فراجع ان شئت . ( 4 ) - در برهان قاطع گفته : « ژفگ بفتح اوّل بر وزن اشگ بمعنى چرك گوشها و كنجهاى چشم است خواه تر باشد و خواه خشگ ، و در عربى [ رمص ] چرك خشگ و [ غمص ] چرك‌تر را گويند » پس [ ژفگن ] مخفّف [ ژفگين ] مىباشد بحذف ياء از قبيل « خشمگين » و « خشمگين » و « اندوهگن » و « اندوهگين » كه سيرهء مصنّف ( ره ) غالبا بر حذف آنها در اين كتاب خود جارى است . ( 5 ) - در منتهى الارب « در مادهء ش ع ر » گفته : « الشعرى العبور و الشعرى الغميصاء هر دو اخت سهيل‌اند » و نيز در مادهء « غ م ص » گفته : « غميصاء يكى از دو ستارهء شعرى و آن را غموص نيز نامند و من أحاديثهم : انّ الشعرى العبور قطعت المجرّة فسمّيت عبورا و بكت الاخرى على اثرها حتّى غمصت فسمّيت غميصاء » . قاضى بيضاوى در انوار التنزيل گفته : « [ و أنّه هو ربّ الشعرى ] يعنى العبور و هى أشدّ ضياء من الغميصاء ؛ عبدها أبو كبشة أحد أجداد النبى و خالف قريشا في عبادة الاوثان و لذلك كانوا يسمّون الرسول ابن أبى كبشة ( تا آخر گفتار او ) و خفاجى در عناية القاضى و كفاية الراضى گفته ( ج 8 ؛ ص 118 ) : « [ قوله يعنى العبور ] الشعرى علم مشترك بين كوكبين و هما الشعريان الشعرى العبور بفتح العين المهملة و الباء الموحّدة و الراء المهملة بعد الواو و [ الغميصاء ] بغين معجمة مضمومة و ميم مفتوحة بعدها ياء مثنّاة تحتيّة و صاد مهملة و مدّ من العبور بمعنى الدخول و الغمص و هو ما يسيل من العين زعموا أنّهما ذهبا خلف سهيل فعبرت العبور المجرّة و تخلّفت الغميصاء فبكت و هو من تخيّلات العرب الكاذبة ( تا آخر بيانات او ) » .